عصر ایران - مخالفت سعید جلیلی با تفاهم‌نامه اسلام‌آباد فراتر از یک نقد فنی یا صرفاً موضعی ایدئولوژیک است.
به گزارش گفتمان ما به نقل از Asr Iran،
عصر ایران - مخالفت سعید جلیلی با تفاهم‌نامه اسلام‌آباد فراتر از یک نقد فنی یا صرفاً موضعی ایدئولوژیک است. این رویکرد، هم ریشه‌های عمیق در هویت و سابقه سیاسی او دارد و هم از کارکردی انتخاباتی و درون‌جناحی برای تضعیف دولت مسعود پزشکیان و تقویت جایگاه شخص جلیلی برخوردار است. ۱. تفاهم‌نامه؛ سند حیاتی دولت پزشکیان تفاهم‌نامه اسلام‌آباد صرفاً یک سند پارلمانی یا ابتکار شخصی نیست؛ پزشکیان و دولت او نقش محوری در روند تصمیم‌گیری، مذاکره و امضای نهایی آن داشته‌اند. بنابراین، مخالفت جلیلی با این سند را باید پیش و بیش از هر چیز، حمله‌ای راهبردی به کارنامه و سرمایه سیاسی پزشکیان ارزیابی کرد، نه صرفاً چالشی برای سایر اضلاع قدرت. ۲. چرا توافق برای پزشکیان سرنوشت‌ساز است؟ پزشکیان در انتخابات ریاست‌جمهوری با شعار تنش‌زدایی، تعامل سازنده با جهان و لغو تحریم‌ها پای به عرصه گذاشت. او دستیابی به رشد اقتصادی هشت‌درصدی را در گروی بهبود مناسبات بین‌المللی و رفع تحریم‌ها می‌داند. از این منظر، هرگونه توافق دیپلماتیک برای پزشکیان ابزاری حیاتی جهت اثبات کارآمدی وعده‌های انتخاباتی است. کاهش فشارهای خارجی به او اجازه می‌دهد روایت «اصلاح از مسیر تعامل» را به نتایجی عینی و ملموس تبدیل کند. ۳. خطر پیروزی دیپلماتیک برای گفتمان جلیلی برای سعید جلیلی، موفقیت نسبی دولت در گشایش‌های اقتصادی به مرز خطرناکی از چالش گفتمانی شباهت دارد؛ چرا که مستقیماً پایه اصلی استدلال‌های انتخاباتی او را هدف می‌گیرد. اگر وعده تعامل به بار بنشیند، روایت ثابت جریان منتقد مبنی بر «بی‌فایده بودن مذاکره» تضعیف می‌شود. به همین دلیل، جلیلی ناچار است پیش از تثبیت دستاوردهای دولت، معنای توافق را دگرگون کند و آن را نه یک راه‌حل، بلکه تله‌ای راهبردی جلوه دهد. ۴. سازوکارها و ابزارهای تضعیف دولت جریان منتقد دولت برای مهار آثار مثبت توافق، از ابزارهای مشخصی بهره می‌برد که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از: زیرسؤال‌بردن اعتبار توافق: تقلیل متن تفاهم‌نامه به سطحی مخدوش و خوانش آن تحت عنوان «سوءتفاهم». القای مخاطرات امنیتی: برجسته‌سازی تهدیدات فرضی و خطوط قرمز برای ایجاد هراس عمومی. انتساب ناکامی‌ها به دیپلماسی: گره‌زدن هرگونه چالش داخلی به سیاست خارجی دولت. گریز از مسئولیت اجرایی: حفظ موضع انتقادی محض بدون پذیرش هزینه‌های اداره کشور. ۵. نقش‌آفرینی جریان حامی و خطوط موازی شبکه حامیان جلیلی، به‌ویژه جریان‌های همسو با جبهه پایداری، در بازتولید و انتشار این روایت نقشی فعال ایفا می‌کنند. تحلیل مواضع این گروه نشان‌دهنده تعقیب هم‌زمان دو خط موازی است: خط اصلیِ معطوف به تضعیف جایگاه پزشکیان و خط فرعیِ معطوف به نقد سایر رقبای اصول‌گرا. این تقسیم کار، فضای مانور جناح منتقد را به حداکثر می‌رساند. ۶. هدف نهایی: مهار انسجام اجتماعی پزشکیان همواره بر ضرورت انسجام داخلی و همراهی عمومی برای عبور از بحران‌ها تأکید کرده است. از نگاه جلیلی، هرگونه گشایش اقتصادی که به تقویت انسجام اجتماعی بینجامد، پایگاه رأی دولت را تحکیم می‌کند. بنابراین، رویکرد جلیلی محدود به نقد اقتصادی نیست، بلکه تلاشی آگاهانه برای شکستن سرمایه اجتماعی دولت محسوب می‌شود. «جلیلی برای افق‌های آتی سیاست ایران صرفاً به ناکامی دولت نیاز ندارد، بلکه باید مانع از ثمردهی وعده‌های رقیب شود.» به همین دلیل است که مخالفت با تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، فراتر از یک اختلاف‌نظر کارشناسی، نبردی تمام‌عیار بر سر مشروعیت و سرمایه سیاسی دولت به شمار می‌رود.
