گاردین نوشت: ارتش اسرائیل برای استفاده از فناوری تشخیص چهره شرکت آمریکایی آمازون و تحلیل تصاویر فلسطینیها، ۳.۵ میلیون عکس را به پلتفرم ابری این شرکت منتقل کرده است؛ موضوعی که روزنامه گاردین برای نخستین بار آن را افشا میکند.
به گزارش گفتمان ما به نقل از Entekhab،
گاردین نوشت: ارتش اسرائیل برای استفاده از فناوری تشخیص چهره شرکت آمریکایی آمازون و تحلیل تصاویر فلسطینیها، ۳.۵ میلیون عکس را به پلتفرم ابری این شرکت منتقل کرده است؛ موضوعی که روزنامه گاردین برای نخستین بار آن را افشا میکند. به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: اسناد افشاشده نشان میدهند این مجموعه گسترده از تصاویر، در ماههای نخست حملات هوایی و عملیات زمینی ویرانگر اسرائیل در غزه، به فضای ابری آمازون منتقل شده است. این تصاویر را یکی از بخشهای ارتش اسرائیل بارگذاری کرده که مجموعه عظیمی از عکسهای مربوط به جمعیت فلسطینی ساکن غزه و کرانه باختری را در اختیار دارد. این بخش در اوایل سال ۲۰۲۴ آمازون را از تصمیم خود برای بارگذاری تصاویر مطلع کرد تا بتواند از پلتفرم تحلیل تصاویر مبتنی بر هوش مصنوعی این شرکت، موسوم به «رکگنیشن» (Rekognition)، برای اجرای یک پروژه تشخیص چهره استفاده کند. اسنادی که گاردین به دست آورده، بخشی از تحقیقات این روزنامه درباره اتکای ارتش اسرائیل به فناوری و زیرساختهای کسبوکار رایانش ابری آمازون برای نظارت بر فلسطینیهاست. بر اساس این اسناد و مصاحبه با منابع نظامی، اسرائیل طی سالهای اخیر حجم عظیمی از دادهها، از جمله اطلاعات حساس اطلاعاتی و اطلاعات مربوط به فلسطینیهای ساکن مناطق تحت اشغال، را به مراکز داده آمازون منتقل کرده است. مجموعه بزرگ تصاویر را بخشی از ارتش اسرائیل که بهطور معمول «رولینگ استون» (Rolling Stone) نامیده میشود، به یکی از مراکز داده آمازون در نزدیکی تلآویو منتقل کرده است. این بخش زیرمجموعه یک واحد نرمافزاری نظامی است. آوارگان فلسطینی در ژانویه ۲۰۲۵ در انتظار عبور از یک ایست بازرسی در منطقه المغراقه در مرکز غزه هستند. نام این بخش از سامانهای گرفته شده که ارتش اسرائیل بهطور گسترده از آن استفاده میکند و بهعنوان مخزن مرکزی اطلاعات مربوط به فلسطینیهای ساکن غزه و کرانه باختری عمل میکند. به گفته چند منبع آگاه از فعالیتهای این بخش، در آن زمان این واحد در حال بررسی استفاده از فناوریهای تشخیص چهره برای تحلیل مجموعه گسترده تصاویر فلسطینیهایی بود که در اختیار داشت. پس از آغاز تهاجم زمینی اسرائیل به غزه در اکتبر ۲۰۲۳، ارتش این کشور بهطور معمول از فلسطینیهایی که از ایستهای بازرسی عبور میکردند عکسبرداری میکرد؛ بسیاری از این افراد پیشتر در جریان کارزار بمباران اسرائیل به اجبار آواره شده بودند. مشخص نیست آیا ۳.۵ میلیون تصویر بارگذاریشده در سامانه رکگنیشن آمازون، در همین ایستهای بازرسی ثبت شدهاند یا خیر؛ ایستهایی که عملاً به پستهای موقت نظارتی تبدیل شده بودند. با این حال، یک منبع نظامی آگاه از تلاشهای مربوط به تشخیص چهره در این ایستهای بازرسی گفت زیرساخت ابری آمازون به دلیل «مقیاس بسیار بزرگ» تصاویر جمعآوریشده در این مکانها مورد استفاده قرار گرفت. اسرائیل مدتهاست از فناوری تشخیص چهره استفاده میکند؛ بهویژه در چارچوب اشغال کرانه باختری. اسکن چهره در ایستهای بازرسی امری معمول است و سربازان اسرائیلی نیز از اپلیکیشنهای اختصاصی تلفن همراه برای ثبت تصاویر ساکنان سرزمینهای فلسطینی استفاده میکنند. در مراحل اولیه کارزار نظامی اسرائیل در غزه، این کشور از سامانه رکگنیشن برای شناسایی گروگانهایی استفاده کرد که در حمله تحت رهبری حماس به جنوب اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ به اسارت گرفته شده بودند. ارتش اسرائیل همچنین فناوری تشخیص چهره را برای شناسایی افرادی به کار گرفت که به گمان این ارتش از نیروهای مسلح بودند. روزنامه نیویورکتایمز پیشتر گزارش داده بود که ارتش اسرائیل فناوریهای تجاری موجود در بازار را در غزه آزمایش کرده است تا چهره افراد را در میان جمعیت و تصاویر ضبطشده توسط پهپادها شناسایی کند؛ فناوریهایی که در برخی موارد، غیرنظامیان را بهاشتباه بهعنوان نیروهای مسلح علامتگذاری میکردند. اسناد جدید استفاده ارتش اسرائیل از فناوری آمازون را آشکار میکنند؛ هم در آزمایشهای مربوط به تشخیص چهره و هم در پروژهای گستردهتر برای انتقال دادههای این ارتش به سرورهای بخش رایانش ابری شرکت عظیمی که جف بزوس، میلیاردر آمریکایی، آن را تأسیس کرده است. این اسناد همچنین روشن میکنند که ارتش اسرائیل چه اطلاعاتی را به فضای ابری منتقل میکند و چگونه از زیرساختهای خدمات وب آمازون (AWS) برای پشتیبانی از جمعآوری و پردازش دادههای شخصی فلسطینیها استفاده میکند؛ دادههایی که معمولاً بهصورت گسترده، از طریق روشهای مداخلهجویانه و بدون رضایت افراد جمعآوری میشوند. این پروندهها حاکی از آن هستند که روابط میان AWS و ارتش اسرائیل در دورهای عمیقتر شده که اسرائیل به ارتکاب جنایات سنگین در غزه، از جمله نسلکشی، متهم شده است؛ اتهامی که اسرائیل آن را رد میکند، اما کمیسیون تحقیق سازمان ملل، گروههای حقوق بشری اسرائیل و کارشناسان نسلکشی از آن حمایت کردهاند. سخنگوی AWS گفت این شرکت هیچ «دید و دسترسی» به حجم کاری و اطلاعاتی که مشتریانش در فضای ابری نگهداری میکنند، ندارد. او افزود: «ما به حریم خصوصی مشتریان خود احترام میگذاریم و بدون رضایت آنها درباره روابطمان با مشتریان صحبت نمیکنیم.» روی آوردن به غولهای فناوری در اوایل سال ۲۰۲۴، گروه کوچکی از سربازان اسرائیلی در دفاتر AWS در تلآویو مستقر بودند؛ دفاتری که در طبقه بیستوهشتم یکی از بلندترین آسمانخراشهای اسرائیل قرار دارد. به گفته چند منبع نظامی، این سربازان در حال بررسی راههایی برای استفاده از زیرساخت ابری این شرکت بودند تا بتوانند یک برنامه تشخیص چهره در حال اجرا در غزه را با کارایی بیشتری به کار بگیرند. مشخص نیست آیا فعالیت این گروه به مرحله عملیاتی رسیده یا اینکه ارتباطی با ۳.۵ میلیون تصویر بارگذاریشده در سامانه رکگنیشن داشته است یا خیر. با این حال، حضور این گروه در دفاتر AWS نشاندهنده روابط نزدیک ارتش اسرائیل با ارائهدهنده خدمات ابری است. سخنگوی AWS گفت مشتریان این شرکت «بهطور معمول برای شرکت در جلسات توجیهی و نشستها به دفاتر ما مراجعه میکنند». او افزود: «هرگونه ادعا مبنی بر اینکه این بازدیدها چیزی فراتر از تعاملات معمول با مشتریان است، نادرست و فاقد پشتوانه است.» پایه و اساس رابطه اسرائیل با آمازون، قراردادی گسترده در سال ۲۰۲۱ است که با عنوان «پروژه نیمبوس» (Project Nimbus) شناخته میشود. بر اساس این قرارداد چندمیلیارددلاری، آمازون و گوگل خدمات رایانش ابری را در اختیار طیف گستردهای از مشتریان دولتی و نظامی اسرائیل قرار میدهند. گاردین سال گذشته فاش کرد که قرارداد نیمبوس شامل بندهای غیرمعمولی است که شرکتهای آمریکایی را از محدود کردن یا تعلیق استفاده دولت و ارتش اسرائیل از خدمات ابری خود منع میکند؛ حتی اگر اسرائیل شرایط و ضوابط استفاده از این خدمات را نقض کند. این بندها مانع از آن میشوند که شرکتها بهصورت یکجانبه اقدامی مشابه اقدام مایکروسافت در سال گذشته انجام دهند؛ اقدامی که طی آن این شرکت دسترسی ارتش اسرائیل به فناوری مورد استفاده برای راهاندازی یک سامانه نظارت گسترده را غیرفعال کرد؛ سامانهای که پیشتر توسط گاردین و مجله +972 افشا شده بود. در چارچوب قرارداد نیمبوس، AWS در اوایل سال ۲۰۲۳ مراکز داده جدیدی در اسرائیل افتتاح کرد. اسناد نشان میدهند این اقدام به مشتریان دولتی و نظامی اسرائیل امکان داد دادههای خود را از سرورهای اختصاصیشان به زیرساخت آمازون منتقل کنند. بخش بزرگی از دادهها نیز از مراکز داده AWS در ایرلند منتقل شد. اسناد نشان میدهند یکی از اجزای اصلی قرارداد نیمبوس، تعهد AWS به فراهم کردن دسترسی ارتش اسرائیل به یک بخش مجزا در مراکز داده این شرکت در تلآویو بوده است؛ بخشی که از تدابیر امنیتی دیجیتال و فیزیکی تقویتشده برخوردار است. این بخش ایزولهشده در فضای ابری AWS که برای ذخیره اطلاعات حساس مربوط به عملیات نظامی و جمعآوری اطلاعات استفاده میشود، از سوی شرکت و مشتری آن با عنوان «باغ محصور» (Walled Garden) توصیف شده است. اتکای ارتش اسرائیل به AWS بازتابدهنده گرایش فزاینده این ارتش در سالهای اخیر به شرکتهای بزرگ فناوری آمریکایی است؛ شرکتهایی که با ارائه فضای ذخیرهسازی قابل توسعه سریع، توان پردازشی و خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی، نیازهای فناورانه جنگ را تأمین میکنند. نقش هوش مصنوعی در حمله نظامی اسرائیل به غزه، بهویژه پس از انتشار مستند «نازا» (NAZA)، ساخته گاردین درباره نظارت از راه دور و کشتار غیرنظامیان فلسطینی، بار دیگر مورد توجه و بررسی قرار گرفته است. «برنامه این بود که همهچیز منتقل شود» اسناد نشان میدهند بخش «رولینگ استون» یکی از مهمترین مشتریان نظامی AWS در اسرائیل است. استفاده این بخش از سامانه رکگنیشن در اوایل سال ۲۰۲۴ برای تحلیل ۳.۵ میلیون تصویر، پس از آن صورت گرفت که استفاده خود از محصولات و خدمات AWS را برای ذخیرهسازی و تحلیل دادههایش گسترش داده بود. اسناد نشان میدهند این بخش در طول سال ۲۰۲۳ حجم قابلتوجهی از دادههای خود را به بخش موسوم به «باغ محصور» در فضای ابری AWS منتقل کرده است. یک منبع نظامی که در این فرایند مشارکت داشته، گفت این بخش قصد داشت تمامی پایگاههای داده خود را از سرورهای ارتش به فضای ابری AWS منتقل کند. این منبع که به شرط ناشناس ماندن صحبت کرد، گفت: «برنامه \[در بخش رولینگ استون\] این بود که تصاویر، ویدئوها، تمام اطلاعات محرمانه اطلاعاتی؛ خلاصه همهچیز منتقل شود.» سخنگوی ارتش اسرائیل (IDF) در پاسخ گفت: «این ارتش قصد ندارد درباره تعاملات یا خدمات مرتبط با نیازهای عملیاتی خود اظهارنظر کند.» بخش رولینگ استون بر چندین پایگاه داده گسترده نظارت دارد که اطلاعات مربوط به فلسطینیها را گردآوری میکنند؛ از جمله سامانهای که نام این بخش از آن گرفته شده است. سامانه رولینگ استون که دهههاست ارتش اسرائیل از آن استفاده میکند، بهطور مستمر بهروزرسانی میشود و شامل اطلاعاتی مانند مشخصات اولیه شخصی و خانوادگی، املاک و داراییها، اطلاعات مربوط به عبور از ایستهای بازرسی، مجوزهای کار و فعالیتهای مجرمانه است. یک سرباز اسرائیلی که در سال ۲۰۱۶ شهادت خود را در اختیار سازمان غیردولتی اسرائیلی «شکستن سکوت» (Breaking the Silence) قرار داده بود، رولینگ استون را اینگونه توصیف کرد: «یک سامانه رایانهای که تمام اطلاعات مرتبط با کنترل جمعیت غیرنظامی فلسطینی در آن متمرکز شده است.» در نتیجه کنترل اسرائیل بر سامانههای ثبت جمعیت در غزه و کرانه باختری، بخش رولینگ استون میلیونها عکس از فلسطینیها را در اختیار دارد که برای کارتهای شناسایی آنها گرفته شدهاند؛ کارتهایی که هنگام رسیدن هر فرد به سن ۱۶ سالگی برای او صادر میشود. منابع آگاه از فعالیت این بخش گفتند این تصاویر بهطور معمول در برنامههای تشخیص چهره مورد استفاده قرار میگیرند. یکی از این برنامهها «بلو ولف» (Blue Wolf) است؛ اپلیکیشنی برای تلفنهای هوشمند که سربازان اسرائیلی در کرانه باختری از آن استفاده میکنند تا چهره فلسطینیها را اسکن کرده و به اطلاعات مربوط به آنها دسترسی پیدا کنند؛ از جمله اینکه آیا این افراد بهعنوان مظنون برای بازداشت علامتگذاری شدهاند یا خیر. در غزه نیز، در ایستهای بازرسی موقتی که پس از آغاز تهاجم زمینی اسرائیل ایجاد شدند، دوربینهایی به سمت فلسطینیها نشانه گرفته شده بود تا هنگام نزدیک شدن آنها به این مراکز، تصاویرشان ثبت شود. به گفته منابع، سپس از فناوری تشخیص چهره برای تطبیق هویت افراد با تصاویر موجود در سامانههای رولینگ استون استفاده میشد. این ایستهای بازرسی در غزه به مکانهایی بدنام تبدیل شدند که در آنها افراد از مسیر عبور خارج و بازداشت میشدند. بر اساس گزارش چندین نهاد سازمان ملل متحد و گروههای حقوق بشری، بسیاری از این افراد به بازداشت اسرائیل منتقل شده و بدون امکان اطلاع از سرنوشت و محل نگهداریشان، در بازداشت باقی میماندند؛ وضعیتی که مصداق ناپدیدسازی قهری است. اسناد نشان میدهند فناوری ابری AWS در مقاطعی از سال ۲۰۲۴ برای پشتیبانی از فعالیت این ایستهای بازرسی مورد استفاده قرار گرفته است. افراد مطلع از درون ارتش اسرائیل گفتند سربازان اسرائیلی این ایستهای بازرسی را «ناکاز» (Nakaz) مینامیدند؛ واژهای عبری به معنای «زهکشی». هری دیویس یکی از تهیهکنندگان مستند «نازا» برای گاردین است؛ مستندی که یووال آبراهام نیز در کارگردانی آن مشارکت داشته است. مستند «نازا» اکنون در سینماهای سراسر جهان اکران شده و قرار است از اوایل ماه دسامبر بهصورت رایگان در وبسایت گاردین نمایش داده شود. علاقهمندان میتوانند برای دریافت اطلاعرسانی درباره زمان پخش آن ثبتنام کنند.


